Category Archives: કાવ્યપ્રકાર

રે…. વણઝારા…… – વિનોદ જોષી

એક વર્ષથી પણ વધુ સમયથી આ ગીત ટહુકો પર ગુંજે છે. CD cover પરથી માહિતી લઇને આ ગીત મેં ઉદય મઝુમદારના સ્વરાંકન તરીકે રજુ કર્યું હતું.

આ પહેલા પણ જેમણે આ ભુલ તરફ નિર્દેશ કર્યો હતો, એમની અને શ્રી સુરેશભાઇની માફી માંગી આ ગીત હવે ફરીથી રજું કરું છું.

સ્વર : મીનાક્ષી શર્મા
સંગીત : સુરેશ જોષી

rajasthani_belle_PI59_l

.

રે…. વણઝારા……
રે…. વણઝારા……

તારી કાંગસીએ તોડ્યો મારો સોનેરી વાળ,
મને બદલામાં વેણી લઇ આપ.

રે…. વણઝારા……

પાથરણા આપું તને આપું પરવાળા,
પૂનમ ઘોળીને પછી આપું અજવાળા…

રે…. વણઝારા……

તારી મોજડીએ તોડી મારી મોતીની પાળ,
મને બદલામાં દરિયો લઇ આપ.

રે…. વણઝારા……

રાજપાટ આપું તને આપું ધબકારા,
પાંપણની પાંદડીના આપું પલકારા…

રે…. વણઝારા……

તારા ટેરવે તણાયા મારા કમખાના ઢાળ,
મને બદલામાં ટહુકો લઇ આપ.

મુક્તકો – રઇશ મનીઆર

332372292_7db5e4cef4_m.jpg

ગઝલમાં જીવનનો મરમ વ્યક્ત કરીએ,
કે સત્યમ્ શિવમ્ સુંદરમ્ વ્યક્ત કરીએ;
આ મત્લાથી મક્તા સુધીની નમાજો
પઢી લઇ અમે તો ધરમ વ્યક્ત કરીએ.

———————————

કોરા કાગળ ઉપર બસ સખી રે! લખ્યું,
એથી આગળ નથી મેં લગીરે લખ્યું,
આપણે ક્યાં કદી કંઇ લખ્યુ છે ‘રઇશ’!
એક મીરાએ લખ્યું, એક કબીરે લખ્યું.

સળગતા શબ્દની સાખે – હસમુખ મઢીવાળા

untitled.JPG

(રંગત…..   સંધ્યા અને ઉષાના રંગોની…   )

————————————

મને ભેટી પડ્યો ઘાયલ સળગતા શબ્દની સાખે,
અને બોલી ઊઠી કોયલ સળગતા શબ્દની સાખે.

નથી રંગત એ સંધ્યા કે ઉષાના રંગની મિત્રો,
ઊડે છે છાતીના છાયલ સળગતા શબ્દની સાખે.

ઊંઘેટી આંખમાં છાંટી છલકતી પ્યાલીને પાછી,
થયો છું મહેફિલે દાખલ સળગતા શબ્દની સાખે.

જુઓ એ ગીતના લહેકા ઉપર ઊછળી ઊડી આવ્યું,
મને વાગી ગયું પાયલ સળગતા શબ્દની સાખે.

અને આંજી દીધું એણે બનીને મુગ્ધ મારા પર,
અમારા નામનું કાજળ સળગતા શબ્દની સાખે.

પ્રણય કેરી ખુમારી ને ખુવારીને ધરી માથે,
ભટકતો હોય છે પાગલ સળગતા શબ્દની સાખે.

અને સમજ્યા વિના એણે ઘણી મારી ગઝલ-રચના,
કરી દીધી છે રદબાતલ સળગતા શબ્દની સાખે.

સમયના યંત્ર પર કાંટા રહે ફરતા સમય સાથે,
છતાં છે સ્વસ્થ આ ડાયલ સળગતા શબ્દની સાખે.

अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी – सूरदास

સ્વર : પ્રિતી ગજ્જર

સંગીત : ડો. ભરત પટેલ

sitting_krishna_qc95_l.jpg

अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी
(देख्यो चाहत कमल नैन को)-२
निस दिन रहत उदासी
अँखियाँ निस दिन रहत उदासी
अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी

आए ऊधो घिरे गए आंगन
डारि गए गरे फाँसी
(अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी)-२

(केसर तिलक मोतियन की माला)-२
वृंदावन को वासी
(अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी)-२

काहू के मन की कोउ न जाने
लोगन के मन हासी
(अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी)-२

सूरदास प्रभु तुम्हरे दरश बिन
लेहों करवत कासी
(अँखियाँ हरि दर्शन की प्यासी)-२
हरि दर्शन की प्यासी

બચપણ મળી આવે – હિતેન આનંદપરા

bachapan.jpg

(બચપણ…. photo by Meghna Sejpal)

————————————

સુકાયેલી નદીના ક્યાંકથી પગરણ મળી આવે
વિખૂટું થઈ ગયેલું એ રીતે એક જણ મળી આવે

ઘણા વરસો પછી, વાંચ્યા વગરની કોઈ ચિઠ્ઠીમાં
‘તને ચાહું છું હું’ બસ આટલી ટાંચણ મળી આવે

ફરે છે એક માણસ ગોધૂલી વેળા આ સડકો પર
કદાચિત ગામનું છૂટું પડેલું ધણ મળી આવે

મને બહુ થાય છે ઇચ્છા કે હું પાદર જઇ બેસું,
અને બહુ દૂરથી લલકારતો ચારણ મળી આવે.

ઘણુંયે નામ જેનું સાંભળેલું, ને હતી ખ્યાતિ
મળો એ શખ્સને, ને સાવ સાધારણ મળી આવે

ખખડધજ, કાટ લાગેલી, જૂની બિસ્માર પેટીમાં
ખજાનો શોધવા બેસો અને બચપણ મળી આવે

એક ઝાડ માથે ઝૂમખડું…

સ્વર : ચેતન ગઢવી, સોનલ શાહ

zaad.jpg

.

એક ઝાડ માથે ઝુમખડું
ઝુમખડે રાતા ફૂલ રે,
ભમ્મર રે રંગ ડોલરિયો..

એક સરોવર પાળે આંબલિયો
આંબલિયે ઝૂલતી ડાળ રે,
ભમ્મર રે રંગ ડોલરિયો..

એક આંબા ડાળે કોયલડી
એનો મીઠો મીઠો સાદ રે,
ભમ્મર રે રંગ ડોલરિયો..

એક નરને માથે પાઘલડી
પાઘડીયે ફૂમતા લાલ રે,
ભમ્મર રે રંગ ડોલરિયો..

એક ભાલે કંકુ ચાંદલિયો
એના રાતા રાતા તેજ રે,
ભમ્મર રે રંગ ડોલરિયો..

—————-

આ લોકગીતના બીજા શબ્દો અહીં રીડગુજરાતી.કોમ પર પણ વાંચવા મળશે.

ઠહર આંસું! બહારા’વી છે મુદ્ત બાદ ગુલશનમાં – નીનુ મઝુમદાર

cage.jpg

(તું શાને પીંજરું રાખે, અરે સય્યાદ ગુલશનમાં!…. )

—–

પળો વીતેલ જીવનની કરું છું યાદ ગુલશનમાં
ઠહર આંસું! બહારા’વી છે મુદ્ત બાદ ગુલશનમાં

નિહાળી હું શકું અહીંથી હજીયે આશિયાનાને
તું શાને પીંજરું રાખે, અરે સય્યાદ ગુલશનમાં!

અમારી જિન્દગીમાં એ બહારા’વી નહીં પાછી
ગુલો હર સાલ બસ! કરતાં રહ્યાં ફરીયાદ ગુલશનમાં

ઘડીભર વીજળી! થોડી વધુ દે રોશની મુજને
હતી કઈ ડાળ મારી તે કરું છું યાદ ગુલશનમાં

સવારે છે ચમન ભીનો, કે ભીની છે નજર મારી?
પડ્યો શું રાતભર મોસમ વિના વરસાદ ગુલશનમાં

બહારોમા મળ્યો ના કોઈને પુરો સમય રોવા
દઉં છું એટલે હું પાનખરને દાદ ગુલશનમાં

‘નિરંજન’ની વફાદારી વિષે, બસ! એટલું કહેજો
હતો આબાદ ગુલશનમાં, હતો બરબાદ ગુલશનમાં

મણિયારો તે હાલુ હાલુ – અવિનાશ વ્યાસ

સ્વર : પ્રફુલ્લ દવે, સુમન કલ્યાણપુર
સંગીત : ગૌરાંગ વ્યાસ
256252916_00223c2d70_m

Picture by : Meghna Sejpal

હાં……..મણિયારો તે મણિયારો તે,
હલુ હલુ થઈ રે વિયો રે….
મુઝા દલડાં ઉદાસીમાં હોય રે,
છેલ મુઝો, વરણાગી મણિયારો,
હે છેલ મુઝો, પરદેશી મણિયારો… મણિયારો.

હાં……..મણિયારો તે કળાયેલ મોરલો રે
કાંઈ હું રે ઢળકતી ઢેલ રે,
છેલ મુઝો, વરણાગી મણિયારો…. મણિયારો.

હાં……..મણિયારો તે મહેરામણ મીઠડો
કંઈ હું તો સમદરિયાની લહેર રે,
હેલ મુઝો, હાલારી મણિયારો… મણિયારો.

હાં……..મણિયારો જી અષાઢી મેહુલો રે
કાંઈ હું તો વાદળ કેરી વીજ રે,
હેલ મુઝો, હાલારી મણિયારો… મણિયારો.

હાં……..અણિયાળી રે ગોરી તારી આંખડી રે,
હાં રે આંજેલ એમાં મેશ રે,
હેલ મુઝો, વરણાગી મણિયારો,
હેલ મુઝો, હાલારી મણિયારો… મણિયારો.

હાં……..મણિયારો તે અડાબીડ આંબલો ને,
કાંઈ હું રે કોયલડીનો કંઠ રે,
છેલ મુઝો, હાલારી મણિયારો,
હે છેલ મુઝો, પરદેશી મણિયારો… મણિયારો.

હાં……..પનિહારીનું ઢળકતું બેડલું રે
કાંઈ હું રે, છલકતું એમાં નીર રે,
છેલ મુઝો, વરણાગી મણિયારો,
છેલ મુઝો, હાલારી મણિયારો…. મણિયારો. 

( Thanks you, Pragna Aunti – for the lyrics of this song )

 

ફોટા સાથે અરજી ! – મુકેશ જોષી

કુંવારાને તો પરણવાની ઇચ્છા થઇ જ જાય, પણ પરણેલાઓ ને પણ ફરીથી પરણું પરણું થાય, એવું મસ્ત મજાનું ગીત છે. અને નાનકડી ઐશ્વર્યાએ શ્રી આશિત દેસાઇના સંગીત પર આબાદ રીતે આ ગીત રજું કર્યું છે. ‘પછી તમારી ઘરવાળી હું, તમે જ મારા વરજી..!!’ આ શબ્દોમાં પણ એના અવાજમાં એક મુગ્ધા જેવી શરમ, અને સાથે સાથે પ્રેમનું સમર્પણ અને આધિપત્ય આવી જાય છે.

અને આવા સુંદરગીતો compose ત્યારે જ થાય ને, જ્યારે કવિ પોતાની કલમ ચલાવે… કવિ મુકેશ જોષીના શબ્દોને પણ એક સલામ…!!

મને તો હમણા ઇંટરનેટ પરથી ખબર પડી કે આપણી ઐશ્વર્યા – સ્ટાર ટી.વી. ના છોટે ઉસ્તાદ કાર્યક્રમમાં તમને મળી જ હશે.

એના માટે થોડું વધારે જાણવા – અને એને vote આપવા આ વેબસાઇટ પર ક્લિક કરો.

pic024.jpg

( ફોટો : ગાયિકા – ઐશ્વર્યા અને સંગીતકાર ગુરૂ – શ્રી પુરુષોત્તમ ઉપાધ્યાય )

.

ટહુકો ફોંઉન્ડેશન પ્રસ્તુત “સંવેદનાનની સુરાવલી” કાર્યક્રમમાં હેતલ જાગીરદાર બ્રહ્મભટ્ટના અવાજમાં ગવાયેલ ગીત :

હરિ ! તમે તો સાવ જ અંગત સાંભળજો આ મરજી
ઘણા મૂરતિયા લખી મોકલે વિગતવાર માહિતી,
એમાં તમે કરજો, ફોટા સાથે અરજી !

હરિ હવે તો ઉંમર મારી પરણું પરણું થાઉં
હરિ, તમોને ગમશે? જો હું બીજે પરણી જાઉં?
મને સીવી લે આખી એવો બીજે ક્યાં છે દરજી?
એમાં તમે કરજો, ફોટા સાથે અરજી !

હરિ, તમારી જનમકુંડળી લખજો કોરા પાને
મારા ઘરના બધાય લોકો જન્માક્ષરમાં માને
હરિ, આપજો માગું મૂશળધારે ગરજી ગરજી..
એમાં તમે કરજો, ફોટા સાથે અરજી !

હરિ ! અમારા માવેતરને જોવા છે જમાઇ,
એક વાર જો મળી જાઓ તો નક્કી થાય સગાઇ,
હરિ ! તમારે માટે જો ને મને રૂપ દઇ સર્જી
એમાં તમે કરજો, ફોટા સાથે અરજી !

ઘરવાળાઓ ના પાડે તો આપણ ભાગી જાશું
લગ્ન કરીશું, ઘર માંડીશું, અમૃત અમૃત થાશું
પછી તમારી ઘરવાળી હું, ને તમે જ મારા વરજી !
એમાં તમે કરજો, ફોટા સાથે અરજી !

મન મતવાલું માને શેણે? – જયંત પલાણ

343429902_5183321e7c_m.jpg

મન મતવાલું માને શેણે?
ઘાવ ઝીલે એ વજ્જરના ને
ભાંગી પડે મૃદુ વેણે :
મન મતવાલું માને શેણે?

સાત સમંદર પાર કરે, ને
ડૂબે ઝાકળબિન્દુ:
અગ્નિભડકે બળે નહિ એ
સળગે શીતલ ઇન્દુ

ઉગ્ર તૃષા ઓલાશે ક્યાંથી
છો ઘન વરસે નેણે :
મન મતવાલું માને શેણે?

ગિરિવર સરખો બોજ ઉઠાવે
પુષ્પ તળે કચડાતું;
ઝેર ઘૂંટડા જીરવી જઇને
અમી છલોછલ પાતુ.

આપ ભવોભવ એ નિષ્ઠુરને
દીધી વેદના જેણે :
મન મતવાલું માને શેણે?