Category Archives: કાવ્યપ્રકાર

રે મન, ચાલ મહોબ્બત કરીએ… – હરીન્દ્ર દવે

wave 

રે મન, ચાલ મહોબ્બત કરીએ
નદીનાળામાં કોણ મરે, ચલ, ડૂબ ઘૂઘવતે દરિયે

રહી રહીને દિલ દર્દ ઊઠે ને
દોસ્ત મળે તો દઇએ
કોઇની મોંઘી પીડ ફક્ત
એક સ્મિત દઇ લઇ લઇએ

પળભરનો આનંદ, ધરાના કણકણમાં પાથરીએ.

દુનિયાની તસવીર ઉઘાડી
આંખ થકી ઝડપી લે
છલક છલક આ પ્યાલો મનભર
પીવડાવી દે, પી લે

જીવનનું પયમાન ઠાલવી દઇ શૂન્યતા ભરીએ.

મને દરિયો દેખાય તારી આંખમાં – પ્રફુલા વોરા

આ ગીત મારા માટે ખૂબ જ Special છે. શબ્દો.. ગાયકી.. સંગીત… અને સાથે દરિયો એટલો વ્હાલો છે કે આ ગીત પણ વ્હાલું થઇ ગયું.

અને બીજી એક વાત, આ ગીત હું છેલ્લા ૧૦ વર્ષથી શોધતી હતી. ‘તારી આંખનો અફીણી – ગુજરાતી Remix’ એવા આલ્બમમાં આ ગીત સાંભળ્યું હતું, ત્યારથી હ્ર્દયે વસી ગયેલું. પણ એ કેસેટ તુટી ગયા પછી એની બીજી કોપી મને આટલા વર્ષો સુધી ના મળી. તો યે એનું ખાલી કવર સાચવી રાખ્યું હતું, જે મને હમણા ઘરે ગઇ હતી ત્યારે અચાનક મળ્યું.. અને એના પર સંગીતકાર – ગાયકોના જે નામ હતા, એમાંથી એક જાણીતું નામ – ગાર્ગી વોરા. એટલે સૌથી પહેલા તો અચલભાઇ પાસેથી એમનો નંબર મેળવ્યો, અને ગાર્ગીબેન પાસેથી સંગીતકાર – ડો. ભરતભાઇ પટેલનો.

એમને રાજકોટ ફોન કરીને કહ્યું કે હું વાપીથી બોલું છું, અને તમારું એક ગીત ૧૦ વર્ષથી શોધું છું, તો એમણે મારું સરનામું લઇને તરત જ મને એમના બધા જ ગીતોની CD મોકલી આપી.

જ્યારે CD મને મળી અને આ ગીત સાંભળ્યું, ત્યારે શું ખુશી થઇ… એના પર તો કદાચ એકાદ કવિતા જ લખી શકાય..!! 🙂

સંગીત – ડો. ભરત પટેલ
સ્વર – પ્રીતિ ગજ્જર

462492485_ea413e6d51

.

દરિયાને જોઇ હું તો દરિયો થઇ જાઉં
મને દરિયો દેખાય તારી આંખમાં
દરિયાનો દેશ પછી દરિયાનો વેશ પછી
દરિયો રેલાય મારી આંખમાં

દરિયાને જોઇ…

છીપલામાં સદીઓથી કેદ થઇ સૂતેલા
દરિયાને સપનું એક આવ્યું
બાઝેલી લાગણીની પીળી ખારાશ લઇ
માછલીને મીઠું જળ પાયું

માછલીની વાત હોય સાચી સાચી
ને એક સપનું ઘેરાય તારી આંખમાં

દરિયાને જોઇ…

ઓળઘોળ મોજાં ને ઓળઘોળ ફીણ પછી
ઓળઘોળ અંકાતી રેતી
ઝુકેલી ડાળખીને સાન-ભાન-માન નહીં
દરિયામાં વાત થઇ વ્હેતી

વ્હેતી એ વાત બની વાંસળીના સૂર
મોરપિઁછુ લહેરાય તારી આંખમાં

દરિયાને જોઇ હું તો…

તમે કોઇ દિવસ પ્રેમમાં પડ્યા છો ? – મુકેશ જોષી

rainbow.jpg

તમે કોઇ દિવસ પ્રેમમાં પડ્યા છો ?
એકાદી મુઠ્ઠીનું અજવાળું આપવા
આખીય જિંદગી બળ્યા છો ?

તમે લોહીઝાણ ટેરવાં હોય તોય કોઇના
મારગથી કાંટાઓ શોધ્યા
તમે લીલેરા છાંયડાઓ આપીને કોઇના
તડકાઓ અંગ ઉપર ઓઢ્યા

તમે એકવાર એનામાં ખોવાયા બાદ
કદી પોતાની જાતને જડ્યા છો?

તમે કોઇની આંખ્યુંમાં વીજના કડાકાથી
ખુદમાં વરસાદ થતો જોયો
તમે કોઇના આભને મેઘધનુષ આપવા
પોતાના સૂરજને ખોયો

તમે મંદિરની ભીંત ઉપર કોઇની જુદાઇમાં
માથુ મૂકીને રડ્યા છો ?

તને નજરું લાગી છે મારા નામની ! – વંચિત કુકમાવાલા

હરીન્દ્ર દવેનું પેલું ગીત યાદ છે ? ‘સોળ સજી શણગાર, ગયા જ્યાં જરીક ઘરની બહાર, અમોને નજરું લાગી..‘ ( થોડા દિવસોમાં આ ગીત સંગીત સાથે પાછું મુકીશ, મજા આવી જાય એવું ગીત છે.. 🙂 )
એ ગીતના જવાબ જેવું આ ગીત પણ સાંભળવા જેવું છે.. કવિની કલ્પનાઓ અમુક વાર ખરેખર દાદ માંગી લે એવી હોય છે. હવે આ જ ગીતમાં, કવિ પ્રિયતમાને કહે છે કે – વાસીદું કરશે તો છાણવાળા હાથ હવે મહેંદી રંગેલ તને લાગશે…!! જેટલીવાર ગીત સાંભળો એટલીવાર એક મુસ્કાન લઇ આવે એવી છે આ કડી..!!

અને હા.. આ ગીત લીધું છે આલ્બમ ‘યાદોનો દરિયો’માંથી. ટહુકો અને આપણા બધા તરફથી શ્રી અનિલભાઇનો ખૂબ ખૂબ આભાર આ આલ્બમ માટે.
સંગીત : અનિલ ધોળકિયા
સ્વર : અનિલ ધોળકિયા , સોનલ રાવલ

rajasthani_belle_PI59

ભૂવા જાગરિયાના દોરા તું છોડ,
અને ન માળા ફેરવ તું સીતા-રામની..
તને નજરું લાગી છે મારા નામની !

લહેરાતા વાળ તારે ખેંચીને બાંધવા
ને આઇનામાં જોઇ અમથું હસવું
માથે ઓઢીને તારું શેરીમાં ફરવું
ને ઊંબરે બેસીને તારું રડવું

ઘરના તો ઠીક હવે ગામ આખું કહેશે,
કે રહી ના હવે તું કશા કામની..
તને નજરું લાગી છે મારા નામની !

વાસીદું કરશે તો છાણવાળા હાથ
હવે મેંહદી રંગેલ તને લાગશે
ઓચિંતા આંગળીમાં વાગશે ટચાકા
અને કેટલીય ઇચ્છાઓ જાગશે

વાડીએ જવાનું કોઇ બહાનું કાઢીને હવે
પકડી લે કેડી મારા ગામની..
તને નજરું લાગી છે મારા નામની !

ભૂવા જાગરિયાના દોરા તું છોડ,
અને ન માળા ફેરવ તું સીતા-રામની..
તને નજરું લાગી છે મારા નામની !

ગીત – અનિલ જોશી

misty-beach.jpg ( photo by setev )
દરિયાના ગીત નથી ગાવાં, દરિયો તો
મારા સાજનની આંખ જોયું ટીપું.

લયથી હું રેબઝેબ રેલાતી જાઉ
મારા ખૂટે દિવસ નહિ રાત,
વાસણની જેમ પડ્યાં હાથમાંથી કામ
અને વિસરાતી ચાલી આ જાત !

હું તો રણમાં જોવાતી તારી વાટ રે સજન !
તમે આવો તો કૈંક હવે દીપું.

ફળિયામાં ઝૂલે છે ખાખરાની ડાળ
અને ઓસરીમાં હોવાનો ભાર
ઘરની શોભા તો મારા સાજનનો બોલ
હું તો કેડીનો રઝળું શણગાર

સાજનનાં પગલાની ભાતને ઝીલવા
સળીઓના નીડ નહીં લીપું.

एक लडके को देखा तो ऐसा लगा..

તમને થતું હશે કે આ જયશ્રીએ ઉંઘમાં આ ગીતનું શિર્ષક લખ્યું હશે, એટલે एक लडकीको देखा तो ऐसा लगा…. એને બદલે एक लडकेको देखा तो ऐसा लगा.. – કરી નાખ્યું.

અરે ના દોસ્તો, એવું નથી..!! કબૂલ કે હું કોઇક વાર ટાઇપિંગ ભૂલ કરું છું, પણ આ ગીતમાં એવું નથી કર્યું, ‘1942 A Love Story’ નું પેલું એકદમ જાણીતું ગીત – एक लडकीको देखा तो ऐसा लगा…. પરથી બનેલું આ ‘મેહુલ સુરતી – મુકુલ ચોક્સી’ નામના ખજાનાનું જ એક મોતી છે..!!

ચલો.. હું જેટલી વાતો કર્યા કરીશ એટલું તમે ગીત સાંભળવામા મોડુ કરશો… Enjoy…!!

કવિ : મુકુલ ચોક્સી
સ્વર : નુતન સુરતી
સંગીત : મેહુલ સુરતી
rain-in-sahara.jpg

( सहरा में बरखा का मौसम आ गया … )

एक लडके को देखा तो ऐसा लगा..
जैसे भंवरे का रूप, जैसे सर्दीमें धूप
जैसे रेशमी चट्टान, जैसे प्यारकी उडान
जैसे बांहोमें बाग, जैसे पहेलूमें राग
जैसे सहरा में बरखा का मौसम आ गया

एक…

एक लडके को देखा तो ऐसा लगा..
जैसे महेफिलकी जान, जैसे शायरकी शान
जैसे जंगका एलान, जैसे गुंजती अझान
जैसे मीठा झहर, जैसे सुबहकी लहर
जैसे गोरे बदन पे बरसती काली घटा…

दो लफ्झोकी है दिलकी कहानी,
या है मुहोब्बत, या है जवानी !

एक लडके को देखा तो ऐसा लगा..
जैसे प्यारा सा गांव, जैसे झुल्फोंकी छांव
जैसे सपनों का रंग, जैसे वादियोंका संग

जैसे रातमेँ चिराग, जैसे जंगलमें बाग
जैसे धीरे धीरे फैलता हो ख्वाबका धुंवा…

एक लडके को देखा तो ऐसा लगा..

એવો આ પ્રેમનો સંબંધ છે… – હિતેન આનંદપરા

rain-couple2.jpg

પ્રીતનો એ નાતો, એ વરસાદી રાતોની વાતોની યાદો મોઘમ છે
તું હજીયે આંખોમાં અકબંધ છે, તું હજીયે શ્વાસોમાં અકબંધ છે.

ઝરમર વરસાદ તને આછી આછી ભીંજવે ને ભીનું ભીનું મલકાય
હોઠો પર આવીને અટકેલું નામ પછી કાગળના કાળજે લખાય

જેની શરૂઆત નથી, જેનો કોઇ અંત નથી
એવો તું શાશ્વત નિબંધ છે

જોઇ તને એકલીને વાદળ વિચારે છે ચાલ આજ આની પર વરસું
ગાલ પરનાં ટીપાં તું લૂછે જેનાથી એ દુપટ્ટો બનવા હું તરસું

આંખોમા તારી બનાવીશ હું ઘર
છોને દુનિયાના દરવાજા બંધ છે

પહેલો વરસાદ અને પહેલું મિલન અને પહેલી તે વિશે શું કહું
એ પળની મજા કંઇ કહેવાથી સમજાય નહીં ચાલે તમે કો’કે હું કહું

ભૂલવાને ચાહો તોય ભૂલી શકાય નહીં
એવો આ પ્રેમનો સંબંધ છે…

ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો…

સ્વર – સંગીત : અચલ મહેતા

.

ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો,
મા નો ગરબો આવ્યો રે રમતો.
અલક મલકતો હરતો ને ફરતો
આવ્યો છે આજ માનો ગરબો.

સોના કેરા દિવડા
ગરબે મેલાવું
રૂપલી જોડ તારલીયાની
ગરબે મઢાવું
રૂમઝુમતી ગાઉં માનો ગરબો… ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો.

એક એક ગરબે દીસે
રમતી મોરી માત્ રે
તેજ ને પ્રકાશ કુંજ
માત્ મોરી વેરતી
રૂમઝુમતી ગાઉં માનો ગરબો… ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો.

નવલાંએ નોરતાંને
ગરબે ઘૂમે રાત રે
માડી ના પગલે પગલે
કંકુવર્ણી ભાત રે
રૂમઝુમતી ગાઉં માનો ગરબો… ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો.

અલક મલકતો હરતો ને ફરતો
આવ્યો છે આજ માનો ગરબો.
ગરબો, આવ્યો રે રમતો રમતો.

દાંડી પડે ને ઢોલ બોલે સે… – અવિનાશ વ્યાસ

અવિનાશ વ્યાસે સમગ્ર ગુજરાતને ગાતું અને રમતું કર્યું એવું કહેવાય એમાં કંઇજ અતિશયોક્તિ નથી. વર્ષો સુધી હું જેને ગુજરાતના લોકગીતો સમજતી રહી એ ખરેખર તો અવિનાશ વ્યાસ નામના ખજાનાના મોતીઓ છે.

એવો જ એક મોતી સમો ગરબો આજે લઇને આવી છું…. અવિનાશ વ્યાસની કલમ, ગૌરાંગ વ્યાસનું સંગીત, અને એ સોનામાં સુગંધ ઉમેરતો વિભા દેસાઇનો અવાજ…!! વગર નવરાત્રીએ પણ નાચવાંનું મન થઇ જાય, તો નવરાત્રીના દિવસોમાં આવો ગરબો સાંભળીને પગ ના થરકે અને હૈયું ના ડોલે તો કહેજો..!!
સ્વર : વિભા દેસાઇ
સંગીત : ગૌરાંગ વ્યાસ

259461542_77f483ae56_m.jpg

.

લીલમ પીળું પટોળું ને લીલમ પીળી ચોળી,
ટીપ્પણી ટીપવા ભેળી થઇ સે સોરીઓની ટોળી;
દાંડી પડે ને ઢોલ બોલે સે…
હે ઢોલ બોલે સે ને કાયા ડોલે સે…
દાંડી…

મોટા મોટા માનવીઓની મહેલાતોની વાત સે,
ભાંગના ભજિયાં માથે કાળી ઘમ્મર રાત સે;
હે જોબનાઇનો મેળો જામ્યો ઝૂમે ઝૂમે જાત સે
અંગે અંગે મદ નીતરતો તન-મનિયાનો ઘાટ સે;

કામ કરો સૌ ભેળા થઇને સાકર દૂધ ઝબોળી,
ટીપ્પણી ટીપવા ભેળી થઇ સે સોરીઓની ટોળી;
દાંડી…
– લીલમ…

ટીપ્પણીઓના તાલે બોલે શરણાઇના સૂરસે,
ચિત્ત ચડ્યું સે ચગડોળે ને મસ્તીથી ચકચૂર સે;
ટીપ્પણી ટીપતાં રણકે કંકણ એના સૂર મધુર સે,
અંગે ઝરતાં પરસેવાનાં મોતીડાં ભરપૂર સે;

ઝૂકી ઝૂકી તાલ ચૂકાવે રંગે વરણો ઢોલી,
ટીપ્પણી ટીપવા ભેળી થઇ સે સોરીઓની ટોળી;
દાંડી…
– લીલમ…

રહેશે મને આ મારી મુસીબતની દશા યાદ – મરીઝ

( મરીઝ – જન્મ : 22-2-1917 , અવસાન : 19-10-1983 )
સ્વર : મન્ના ડે

( ઝાહિદ, મને રહેવા દે તબાહીભર્યા ઘરમાં… )

.

રહેશે મને આ મારી મુસીબતની દશા યાદ,
બીજા તો બધા ઠીક છે, આવ્યો ન ખુદા યાદ.

પ્રેમાળ છે દિલ એવું કે આવે છે બધાં યાદ,
દુઃખદર્દ છે એવાં કે તમે પણ ન રહ્યાં યાદ.

એ તો ન રહી શકતે મહોબ્બતના વિના યાદ,
હો વિશ્વના વિસ્તારમાં એક નાની જગા યાદ.

મુજ હાસ્યને દુનિયા ભલે દીવાનગી સમજે,
જ્યાં જઈને રડું એવી નથી કોઈ જગા યાદ.

મર્યાદા જરા બાંધો જુદાઈના સમયની,
નહિતર મને રહેશે ન મિલનની ય મજા યાદ.

માગી મેં બીજી ચીજ, હતી એ જુદી વસ્તુ,
બાકી હો કબૂલ એવી હતી કંઈક દુઆ યાદ.

આ દર્દ મહોબ્બતનું જે હરગિઝ નથી મટતું,
ઉપરથી મજા એ કે મને એની દવા યાદ.

એકાંતમાં રહેવાનું ન કારણ કોઈ પૂછો,
છે એમ તો કંઈ કેટલી પ્રેમાળ સભા યાદ.

કિસ્મતમાં લખેલું છે, જુદાઈમાં સળગવું,
ને એના મિલનની મને પ્રત્યેક જગા યાદ.

ઝાહિદ, મને રહેવા દે તબાહીભર્યા ઘરમાં,
મસ્જિદથી વધારે અહીં આવે છે ખુદા યાદ.

હો મૌન જરૂરી તો પછી બન્ને બરાબર,
થોડોક પ્રસંગ યાદ હો, યા આખી કથા યાદ.

ચાલો કે ગતિની જ મજા લઈએ કે અમને,
મંઝિલ ન રહી યાદ, ન રસ્તો, ન દિશા યાદ.

મન દઈને ‘મરીઝ’ એ હવે કંઈ પણ નથી કહેતાં,
સૌ મારા ગુનાની મને રહેશે આ સજા યાદ.