તું નથી મહેફિલમાં તો ચારે તરફ સુનકાર છે,
આ ચળકતી રોશની પણ મારે મન અંધાર છે.
બહારના ક્યાં છે પ્રસાધનની જરૂરત પણ તને?
સાદગી તારાં હૃદયની એ ખરો શણગાર છે.
આટલા તોફાન વચ્ચે પણ ટકી ગ્યો એટલે,
હર કદમ પર રાહમાં તારો મને આધાર છે.
હું નથી જાતો કદી પણ મંદિરોમાં એટલે,
હાજરી જ્યાં તારી છે, ઈશ્વરનો ત્યાં દરબાર છે.
આજપણ આશ્ચર્ય છે એ વાતનું ભીતર હજી,
કે ખરેખર તારા જેવો મારે શું દિલદાર છે?
~ દેવેન્દ્ર રાવલ
ટહુકો ફાઉન્ડેશન અને આપણું આંગણું દ્વારા વિવિધ ટ્રસ્ટ / સહયોગી સંસ્થાઓના આત્મીય સહકારથી અનેક પ્રકારના કાર્યક્રમોનું આયોજન ભારતમાં શરૂ કર્યું છે. પાંચ મહિનામાં કુલ પંદર કાર્યક્રમ નિર્ધારિત છે, જે આપ સૌના આશીર્વાદ અને શુભેચ્છાથી સાકાર થશે જ એવી શ્રદ્ધા છે. આ અઠવાડિયામાં ત્રણ કાર્યક્રમ યોજાશે, જેની વિગત નીચે મુજબ છે.
તા. 12 ડિસેમ્બર, સાંજે 5.00
પરિચય ટ્રસ્ટ, ચર્ની રોડ, મુંબઈ
`વાર્તાવિશેષઃ નીલેશ રાણા’
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
તા. 13 ડિસેમ્બર, સાંજે 5.00
પરિચય ટ્રસ્ટ, ચર્ની રોડ, મુંબઈ
`ગીત મેં શોધી કાઢ્યું’
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
તા. 14 ડિસેમ્બર, સાંજે 6.30
ભવન્સ કલ્ચરલ સેન્ટર અંધેરી
`શબ્દની આંખે સૂરની પાંખે’
****
અતીતની અટારીએ સ્મૃતિ-સમૃદ્ધિ ફાનસની જેમ ઝળાંહળાં હોય છે. આપણે અરીસામાં જોઈએ ત્યારે ઘણી વાર પ્રતિબિંબની પાછળનું અચાનક નજર સામે ઉભરવા લાગે. કૃષ્ણ જો અરીસામાં જુએ તો એને શું દેખાય એનું ભાવપ્રદ અને રસપ્રદ ગીત માણીએ. સ્વરકારોને આગ્રહ નહીં, પણ દુરાગ્રહ સાથે વિનંતી કે આ ગીતનું સ્વરાંકન થાય તો પ્રતિબિંબથી પારાવાર સુધી જવાની કોઈ સૂરમયી કળ અમને ભાવકોને મળે.
ગીતઃ ભૂપેશ અધ્વર્યુ
દ્વારકાના મહેલ મહીં જાદવરાય
દર્પણમાં દેખતાં કાનજી થાય
રંગમ્હેલટોચપે બેસીને મોરલો
નાનું શું મોરપિચ્છ ખેરવી જાય
હૈયામાં સરવાણી ફૂટી
ને ઊમટ્યાં, જમનાનાં ખળભળતાં પૂર
કાંઠે કંદબડાળ ઊગી
ને ગાયોએ ઘેર્યો હાં, બંસીનો સૂર
ઝરૂખે ઝૂકીને જુએ આભલાંની કોર ભણી
ક્યાંક, અરે, ક્યાંક પેલું ગોકુળ દેખાય?
મટુકી ફૂટે ને બધે માખણ વેરાય
દર્પણની બ્હાર જદુરાય
ને દર્પણમાં, છેલ ને છકેલ પેલો કાનજી
બ્હારની રુકીમણી મોહે
ને દર્પણની, અચકાતી દેખી ગોવાળજી.
હોઠની વચાળે હાં, બંસીનું નામ મૂકી
રોતી રાધિકાનું મુખડું દેખાય
રાસ રમે વનરાની કુંજ, ને વચાળે હાં
નાથ રે દુવારકાનો એવો ઘેરાય.
***
મોરલાનાં નોતરાં આવ્યાં
– ઓ મેઘરાજ!
વર્ષાને મોકલો!
આઠ આઠ માસ રહી આભના પિયરમાં,
સાસરિયાં સામું નથી જોયું;
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
હોંસભરી વાદળીઓ હીંચતી હુલાસમાં,
ઘૂમે છે વીજ વ્હાલસોયું;
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
વનની વનરાઈ ઓલા વાદળિયા દેશમાં,
નજરું નાખે ને કાંઈ જોતી;
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
ઝરણાંએ ગીત ખોયાં ડુંગરની કન્દરે,
થાકી એને હું ગોતી ગોતી;
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
વાયુને હૈયે સૂર હલકે મલ્હારના,
ઘનઘન પથરાય વીજ-જ્યોતિ!
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
સાસરને વાટ એને વ્હાલથી વળાવજો,
જગવગડે વેરશે એ મોતી;
ઓ મેઘરાજ! વર્ષાને મોકલો!
ધરણીનાં નોતરાં આવ્યાં
– ઓ મેઘરાજ!
વર્ષાને મોકલો!
વાત કપડાંની નથી –
વાત રંગની છે
હું ઘણીવાર કપડાં ધોઉં છું
અમુક કપડામાંથી રંગ નીકળે છે
આપણે કહીએ છીએ કે
રંગ કાચો છે.
પણ એ રંગ સાથે રહેલા બીજા કપડામાં લાગી જાય છે
એવો કે સાલ્લો નીકળે જ નહીં
જાણે કે રંગને હવે એ નપાવટ મળ્યું
કે જેના પર એને લાગવું હતું.
રંગ કાચા નથી હોતા
આપણને જે કાચા લાગે છે
એમને સાચું પાત્ર નથી મળ્યું હોતું
કે જેના પર સરખું લાગી શકાય
વ્હેલા મોડા આપણને પણ પોતાનો રંગ મળશે
ને જ્યારે એ મળશે ત્યારે એ છૂટશે નહિ
– ચંદન યાદવ (ભાવાનુવાદ : યાજ્ઞિક વઘાસિયા)
કવિશ્રી વિનોદ જોશીના ૨૦૨૩માં પ્રકાશિત કાવ્યસંગ્રહ – ‘ખુલ્લી પાંખે પિંજરમાં’ માં સમાવિષ્ટ એમના નવા કાવ્યો આપ સૌની સમક્ષ રજૂ કરતાં ખૂબ આનંદ થાય છે.
સ્વયં કવિશ્રીના અવાજમાં આ ગીતનું પઠન પણ એટલું જ સુંદર!
પરપોટો ઊંચકીને કેડ વળી ગઈ,
હવે દરિયો લાવું તો કેમ લાવું ?
વાદળ ઓઢીને સ્હેજ સૂતી, ત્યાં
ધોધમાર વરસાદે લઇ લીધો ભરડો,
વીજળી ઝબાક પડી પંડમાં
તો પડી ગયો સપનાને મીઠ્ઠો ઉઝ૨ડો;
વહેમીલા વાયરાને વાત મળી ગઈ,
હવે અમથી આવું તો કેમ આવું ?
નખની નમણાશ મારી એવી કે
પાણીમાં પૂતળિયું કોતરાઈ જાતી,
પાંપણ ફરકે ને હવા બેઠી થઇ જાય
પછી એનાંથી હું જ ઓલવાતી;
ઝાકળ ઉલેચવામાં સાંજ ઢળી ગઈ,
હવે સૂરજ વાવું તો કેમ વાવું ?
વિનોદ જોષી
ગમતાંનો ગુલાલ… …કારણ કે આ સફર આપ સહુના સ્નેહ વિના સંભવ જ નહોતી…
‘ચિત્રલેખા’ના ૭૨મા વાર્ષિક અંકની વિશેષ પૂર્તિમાં ‘૫૧ ગૌરવવંતા ગુજરાતી’માં સ્થાન પામવા બદલ સમસ્ત ચિત્રલેખા પરિવારનો હૃદયપૂર્વક આભાર.
હું તને આપું છું એકાન્ત –
હાસ્યની ભીડ વચ્ચે એકાદ અટૂલું આંસુ,
શબ્દના કોલાહલ વચ્ચે એકાદ બિન્દુ મૌન,
જો તારે સંભરી રાખવું હોય તો
આ રહ્યું મારું એકાન્ત –
વિરહ જેવું વિશાળ
અન્ધકાર જેવું નીરન્ધ્ર
તારી ઉપેક્ષા જેવું ઊંડું
જેનો સાક્ષી નહીં સૂરજ,
નહીં ચાંદો;
એવું નર્યું એકાન્તનું ય એકાન્ત.
ના, ભડકીશ નહીં.
નથી સ્પર્શી એને મારી છાયા,
નથી એમાં સંગોપ્યું મેં મારું શૂન્ય,
જેટલું મારું એ એકાન્ત
તેટલું જ બે વૃક્ષોનું
તેટલું જ સમુદ્રનું
ને ઈશ્વરનું
આ એકાન્ત,
આપણા પ્રણયતણી નથી એ રમણભૂમિ,
વિરહની નથી એ વિહારભૂમિ,
નર્યું ભર્યું ભર્યું એકાન્ત,
હું તને આપું છું એકાન્ત.
– સુરેશ જોષી
એપ્રિલ: 1963
આમ તો એક ઘરેણાંની જાહેરાતના વિડીયો માટે લખાયેલું આ ગીત – પણ શબ્દો અને સંગીત એવા મઝાના છે કે ગુજરાત દિવસની થોડી મોડી પણ જરાય મોળી નહિ એવી ઉજવણી તરીકે આ રણના રણકારનું ગીત તમારી સાથે વહેંચવા ટહુકો પર હાજર છે !
આશા છે કે આપ સૌને એ સાંભળવું અને માણવું ગમશે.
હે….ધોળી એવી આ ભોમકા,
ને છે પચરંગી છાંટ.
એ ભાત ભાત ની જાત અહીં…
એ અને જાત જાત ની ભાત.
એ…આવે જે કોઈ અમારે આંગણે જી રે..
આવે આવે કોઈ અમારે આંગણે,
અને અમે ખુ્લ્લા મેલ્યા દ્વાર,
એ..પારેવા પારેવા હોય સરહદ પારના…
કે પછી પરદેસી સુરખાબ.
હે….રણ આ મારું સોળે સજી શણગાર
આજ આ મારું રણ કરે રણકાર
હે જી નોખી એવી આ ધરતીનો ધબકાર
આજ આ મારું રણ કરે રણકાર
હે છલકે છલકે છલકે છલકે છલકે…
છલકે છલકે…
કારીગરીથી છલકે એનો કણ કણ અપરંપાર…
કણ કણ અપરંપાર … કણ કણ અપરંપાર…
ધોરા ઇ રણમાં
ઝણકે ઝણકે ઝણકે ઝણકે ઝણકે
એવો ઝાંઝરનો ઝણકાર
છલકે છલકે છલકે છલકે છલકે…
કણ કણ અપરંપાર …અપરંપાર… અપરંપાર..
હે..રંગબેરંગી રંગબેરંગી રંગબેરંગી
એવો રંગોનો વિસ્તાર
ધોરા ઈ રણનો કોણ છે રંગીલો રંગનાર?
હે….રણ આ મારું સોળે સજી શણગાર
રણ આ મારું સોળે સજી શણગાર
આજ આ મારું રણ કરે રણકાર
નોખી એવી આ ધરતીનો ધબકાર રુડો રણકાર
હે રણ આ મારું આજ કરે રણકાર
હે શમણાને આંખ્યુંમાં આંજી ભાત્યુંને પ્રીત્યુંમાં ગૂંથી
પ્રીત્યુંમાં ગૂંથી.. શમણાને આંખ્યુંમાં આંજી
આંગણિયે લાગણિયું લીપી વાટ્યું જોતી નાર
લાગણિયું લીપી ગૂંપી વાટ્યું જોતી નાર
હે જોડિયા પાવા ઘડો ઘમેલો ને વાગે સંતાર
ભૂંગે ભૂંગે ભૂંગે ભૂંગે
હે ઝબકે ઝીણો ઝબકે ઝીણો
હે ભૂંગે ભૂંગે ઝબકે ઝીણો આભલાનો ઝબકાર
હે સોળે સજી શણગાર, રણ કરે રણકાર
સોળે સજી શણગાર, રણ કરે રણકાર
સોળે સજી શણગાર, રણ કરે રણકાર
સોળે સજી શણગાર, રણ કરે રણકાર
રણ કરે રણકાર
LYRICS: Manish Bhatt
LYRICS INPUTS: Rajat Dholakia, Sagar Goswami, and Aditya Gadhvi
MUSIC COMPOSER: Rajat Dholakia (Jhuku Sir)
SOUND DESIGN, MIXING & MASTERING: Bishwadeep Chatterjee
PROGRAMMING & MUSIC ARRANGEMENT: Rajiv Bhatt
MUSICIANS:
Dana Bharmal (Ghado Ghamelo & Morchang)
Noor Mohammad Sodha (Jodia Pawa)
Babubhai (Rhythm)
Hirabhai (Santaar & Manjira)
Daksh Dave (Other Percussions)
LEAD VOCALS: Aditya Gadhvi, Devraj Gadhvi (Nano Dero) and Vandana Gadhvi
CHORUS: Mausam Mehta, Malka Mehta, Isha Nair and Reema Gaddani
VOICEOVER: Saba Azad
MUSIC STUDIOS:
TreeHouse Studio, Ahmedabad (Darshan Shah)
Harmony Studio, Rajkot (Niraj Shah)
Octavius Studio, Mumbai
Orbis – The Studio, Mumbai
આજે ગાંધી જયંતિની સાથે તમને તો વૈષ્નવ જન તો યાદ આવશે, પણ અમેરિકામાં ઉછરતી આવતી પેઢીને એ વારસો આપવાની તક આજે મળી રહી છે. અહિં San Francisco Bay Area ના ગુજરાતીઓમાં ખૂબ જાણીતુ નામ (અને મારી દીકરીઓના સંગીત ગુરુ) – આણલ અંજારિયા – Zoom પર – બાળકોને આ ગીત શીખવાડશે. સૌ બાળકોને (અને આપને પણ) આ Special Zoom Class
આવવાનું ખાસ આમંત્રણ આપીએ છીએ.
